Webinar over conceptrichtlijn behandeling van simpele appendicitis bij volwassenen: van standaard appendectomie naar step-up behandeling

Op 19 augustus organiseerde de NVvH een webinar over de conceptrichtlijnmodule ‘Behandeling van simpele appendicitis bij volwassenen’. Tijdens de bijeenkomst werd de voorgestelde aanpassing van de richtlijn toegelicht en gingen de aanwezigen met elkaar in gesprek over de gevolgen voor de dagelijkse praktijk. De bijeenkomst vond plaats in het kader van de lopende commentaarfase van de richtlijn.

Antibiotica als eerste stap
Centraal in de conceptrichtlijn staat een verandering in de behandeling van een geselecteerde groep patiënten met een simpele acute appendicitis. Voor volwassen patiënten jonger dan 50 jaar, ASA 1 of 2 en zonder contra-indicaties wordt voorgesteld om conservatief te behandelen met antibiotica. Een appendectomie wordt binnen deze zogenoemde step-up behandeling alleen uitgevoerd wanneer dat alsnog nodig blijkt.

Tijdens het webinar lichtte prof. dr. Marja Boermeester namens de richtlijncommissie de wetenschappelijke onderbouwing van deze verandering toe. Onderzoek met gegevens van meer dan 2.000 patiënten laat zien dat behandeling met antibiotica bij geselecteerde patiënten veilig en effectief is. Ongeveer 30 procent van de patiënten heeft binnen een jaar alsnog een appendectomie nodig; dit in vergelijking met 100% van de patiënten met directe appendectomie. Een uitgestelde appendectomie na initiële behandeling met antibiotica gaat niet gepaard met meer complicaties dan een directe appendectomie.

De voorgestelde wijziging sluit aan bij het Less is More-programma, waarin wordt gekeken of bestaande zorg veilig kan worden verminderd of anders kan worden ingericht, met behoud van kwaliteit. Vanuit de NVvH is daarbij het initiatief genomen om de standaard appendectomie bij een omschreven patiëntengroep opnieuw tegen het licht te houden. De effecten van de richtlijnaanpassing zullen met aanvullende SKMS-financiering worden gemonitord.

Ambulante behandeling en goede patiëntvoorlichting
In de discussie was veel aandacht voor de praktische gevolgen van de nieuwe behandelroute. Het uitgangspunt is dat geselecteerde patiënten niet voor meerdere dagen worden opgenomen: na een eerste intraveneuze gift op de SEH kan de behandeling met orale antibiotica ambulant worden voortgezet. Ook lijkt de terugkeer naar werk na behandeling met antibiotica niet langer en mogelijk zelfs korter dan na een appendectomie.

Daarnaast vraagt deze aanpak om goede voorlichting aan de patiënt op de SEH. Tijdens het webinar werd daarom gesproken over het ontwikkelen van ondersteunend voorlichtingsmateriaal voor patiënten en zorgverleners als onderdeel van het implementatietraject. Voor patiënten die niet binnen de geselecteerde groep vallen, waaronder volwassenen ouder dan 50 jaar, blijven volgens het concept twee behandelopties bestaan: een primaire laparoscopische appendectomie of een conservatieve behandeling met antibiotica. De keuze wordt gemaakt op basis van gedeelde besluitvorming.

Commentaar mogelijk tot 4 september
De conceptrichtlijn doorloopt het reguliere richtlijntraject. Reacties uit de beroepsgroep worden nadrukkelijk meegenomen. Commentaar op de conceptrichtlijn kan tot en met 4 september via de officiële route worden ingediend Nieuwsbericht - NVvH (via leden login beschikbaar). Daarna wordt het commentaar verwerkt door de werkgroep en volgt het verdere autorisatieproces. Na autorisatie start het implementatietraject.